“Τα στοιχεία είναι πολύ σαφή ότι οι εξωτερικοί χώροι είναι ασφαλέστεροι από τους εσωτερικούς χώρους”, δήλωσε ο καθηγητής Chris Whitty, επικεφαλής ιατρός του Ηνωμένου Βασιλείου. Λοιπόν, ποιοι είναι οι κίνδυνοι από το περπάτημα με έναν φίλο ή από ένα περαστικό που κάνει τζόκινγκ;
Τι κάνει τον εξωτερικό χώρο ασφαλέστερο;
Οι ερευνητές λένε ότι οι λοιμώξεις μπορούν να συμβούν σε εξωτερικούς χώρους, αλλά οι πιθανότητες μειώνονται μαζικά.
Ο καθαρός αέρας διασκορπίζει και αραιώνει τον ιό.
Βοηθά επίσης στην εξάτμιση των υγρών σταγονιδίων στα οποία μεταφέρεται.
Επιπλέον, το υπεριώδες φως από τον Ήλιο θα πρέπει να σκοτώνει οποιονδήποτε ιό που είναι “ανοιχτός”.
Ακόμα κι έτσι, υπάρχουν μερικές περιπτώσεις όπου πιστεύεται ότι οι λοιμώξεις συνέβησαν έξω.
Μια μελέτη διαπίστωσε ότι δύο άνδρες στην Κίνα που μιλούσαν πρόσωπο με πρόσωπο για τουλάχιστον 15 λεπτά ήταν αρκετοί για να διαδώσουν τον ιό.
Πόσο κοντά είσαι με τους άλλους;
Εάν κάποιος έχει μολυνθεί – ίσως χωρίς να το συνειδητοποιήσει επειδή δεν έχει συμπτώματα – θα απελευθερώσει τον ιό καθώς αναπνέει, ειδικά εάν βήχουν.
Μερικά από αυτά θα μεταφερθούν σε σταγονίδια, τα περισσότερα από τα οποία θα πέσουν γρήγορα στο έδαφος, αλλά θα μπορούσαν να φτάσουν στα μάτια, τη μύτη ή το στόμα σας εάν βρίσκεστε σε απόσταση 2 μέτρων από αυτά.
Επομένως, η συμβουλή είναι να αποφύγετε πρόσωπο με πρόσωπο εάν είστε τόσο κοντά.
Το μολυσμένο άτομο θα απελευθερώσει επίσης μικρότερα σωματίδια που ονομάζονται αεροζόλ.
Σε εσωτερικούς χώρους, αυτά μπορούν να συσσωρευτούν στον αέρα και να αποτελέσουν κίνδυνο. Έξω πρέπει να διασκορπίζονται γρήγορα.
Προσπερνώντας κάποιον στο δρόμο ή αν κάποιος που αθλείται (τρέξιμο) προσπεράσει εσάς, σημαίνει ότι είστε κοντά για μερικά δευτερόλεπτα το πολύ.
Οι συναρπαστικές συναντήσεις είναι πολύ απίθανο να είναι αρκετά μεγάλες για να φτάσει αρκετός ιός.
Η καθηγήτρια Cath Noakes, ένας εμπειρογνώμονας για τις μολύνσεις από το Πανεπιστήμιο του Λιντς, λέει ότι κάποιος θα πρέπει να βήξει ακριβώς σε σας, τη στιγμή που εισπνέετε, για να συμβεί μια λοίμωξη.
Αλλά προειδοποιεί επίσης για φίλους που περνούν πολύ χρόνο μαζί σε εξωτερικούς χώρους και υποθέτουν ότι είναι απολύτως ασφαλείς.
Πηγαίνοντας για τρέξιμο με κάποιους και ακολουθώντας τους για 20 λεπτά ή περισσότερο, η αναπνοή τους, μπορεί να είναι πρόβλημα, λέει.
“Το λυπηρό γεγονός είναι ότι ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι από τους ανθρώπους που γνωρίζετε.”
Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι οι κίνδυνοι είναι χαμηλοί σε πλήρως ανοιχτούς χώρους.
Ανησυχούν όμως για περιοχές που δεν είναι μόνο γεμάτες, αλλά και εν μέρει κλειστές, όπως πάγκους στην αγορά ή στάσεις λεωφορείων.
Όποτε ο αέρας είναι “ζωντανός”, μπορεί να είναι και μολυσμένος.
Είναι σε περιβάλλοντα, όπως στενά μονοπάτια ή πολυσύχναστες ουρές που κυβερνητικοί σύμβουλοι λένε ότι ενδέχεται να χρειαστούν μάσκες.
Μπορείτε να το κολλήσεις από ένα παγκάκι (ή άλλες επιφάνειες);
Εάν ένα μολυσμένο άτομο βήξει στο χέρι του και μετά το σκουπίσει σε μια επιφάνεια, ο ιός μπορεί να επιβιώσει εκεί για ώρες.
Ερευνητές στις ΗΠΑ βρήκαν ιό στις λαβές των κάδων απορριμμάτων και στα κουμπιά στις διαβάσεις πεζών.
Πιστεύουν ότι αυτό μπορεί να έχει οδηγήσει σε μολύνσεις στην περιοχή, αν και σε σχετικά χαμηλό επίπεδο σε σύγκριση με άλλους τρόπους εξάπλωσης του ιού.
Σε πιο κρύο καιρό, ο ιός μπορεί να διαρκέσει περισσότερο στο ύπαιθρο – ευδοκιμεί σε χαμηλές θερμοκρασίες.
Επιπροσθέτως, εάν είσαι συναχωμένος, μια κοινή αντίδραση είναι να σκουπίσετε τη μύτη σας με το χέρι σας.
Αυτό μπορεί να αυξήσει τις πιθανότητες μόλυνσης των επιφανειών.
Ωστόσο, πολλοί επιστήμονες πιστεύουν τώρα ότι η ποσότητα του ιού που είναι πιθανό να μείνει στην επιφάνεια με αυτόν τον τρόπο θα ήταν ελάχιστη και θα διασκορπιζόταν μέσα σε μία ή δύο ώρες.
“Η πιθανότητα μετάδοσης μέσω άψυχων επιφανειών είναι πολύ μικρή”, λέει ο καθηγητής Emmanuel Goldman του Πανεπιστημίου Rutgers.
Πού είναι οι μεγαλύτεροι κίνδυνοι;
Όλα τα στοιχεία δείχνουν ότι η μεγάλη πλειονότητα των μολύνσεων Covid συμβαίνουν σε εσωτερικούς χώρους.
Ο ιός μεταδίδεται, μέσω της ανθρώπινης αλληλεπίδρασης, ειδικά όταν οι άνθρωποι είναι μαζί για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Αυτό σημαίνει ότι ο ιός μπορεί να εξαπλωθεί με πολλούς διαφορετικούς τρόπους.
Είτε μολυσμένα σταγονίδια μπορούν να προσγειωθούν σε άτομα κοντά ή να μολύνουν επιφάνειες που αγγίζουν άλλοι.
Και εάν τα δωμάτια είναι βρώμικα, μικροσκοπικά σωματίδια ιού μπορούν να συσσωρευτούν στον αέρα και να εισπνευστούν.
Είναι σε νοικοκυριά όπου όλα αυτά είναι πιθανότερο να συμβούν.
www.bbc.com/David Shukman, Science editor